Remt je fiets minder krachtig, hoor je schurend metaal of staat de remgreep bijna tegen het stuur? Dan zijn de remblokjes mogelijk versleten. Ik laat zien hoe je bij een fiets met velgremmen of schijfremmen veilig nieuwe blokjes kiest en monteert, hoe je de rem daarna afstelt en wanneer je beter naar een fietsenmaker gaat.
Met deze controle vervang je fietsremblokken veilig en zonder giswerk
- Controleer eerst het remtype: velgremblokken en schijfremblokken zijn niet uitwisselbaar.
- Vervang blokjes zodra de slijtagegroef verdwenen is, het materiaal erg dun wordt of de remkracht duidelijk afneemt.
- Gebruik bij schijfremmen geen olie of siliconenspray op de rotor of de voering.
- Controleer na montage de uitlijning, vrije loop en remkracht voordat je de openbare weg op gaat.
- Nieuwe schijfremblokken hebben een korte inremprocedure nodig voor maximale grip.
Controleer eerst welk remsysteem op je fiets zit
Begin niet met demonteren voordat je weet welk systeem je voor je hebt. Bij een velgrem drukken de blokjes tegen de zijkant van de velg. Een schijfrem gebruikt blokjes die tegen een metalen rotor bij de naaf klemmen. Dat verschil bepaalt niet alleen welk onderdeel je nodig hebt, maar ook hoe je de klus uitvoert.
| Remtype | Waar controleer je op? | Belangrijk aandachtspunt |
|---|---|---|
| V-brake of racefietsvelgrem | Groeven, slijtage-indicator en positie tegenover de velg | Het rubber mag niet op de band komen en de metalen houder mag de velg niet raken |
| Mechanische schijfrem | Dikte van de voering en vrije ruimte rond de rotor | Vaak moet na montage ook de kabelspanning worden aangepast |
| Hydraulische schijfrem | Dikte van de voering en conditie van de rotor | De zuigers moeten voorzichtig worden teruggeduwd; de remhendel mag niet worden ingeknepen zonder blokjes |
Bij velgremmen zie ik meestal duidelijke slijtagegroeven. Zijn die vrijwel weg, is het rubber hard geworden of zie je scheurtjes, dan vervang ik de blokjes liever direct. Een vaste universele maat bestaat niet. Kijk naar het merk en type remklauw, de lengte van het blokje en bij schijfremmen ook naar de vorm van de draagplaat.
Dit heb je meestal nodig
Voor een velgrem volstaan doorgaans een passende inbussleutel, een kleine steeksleutel en eventueel een tang. Bij schijfremmen heb je vaak een inbussleutel, een platte kunststof bandenlichter, een schone doek en isopropylalcohol nodig. Die alcohol ontvet de rotor zonder een vettig laagje achter te laten.
Maak vóór het loshalen een foto van de oude montage. Vooral bij velgremmen helpt dat om de volgorde van afstandsringen en gebogen sluitringen niet te verwisselen. Ik controleer ook meteen de velg of remschijf, want nieuwe blokjes lossen geen kromme rotor of versleten velg op.
Zo vervang je de remblokjes van een velgrem
Een velgrem vervangen is voor de meeste fietseigenaren goed zelf te doen. De montage is eenvoudig, maar de uitlijning bepaalt of je stil en krachtig remt of last krijgt van piepen, ongelijkmatige slijtage en een aanlopende rem.
- Maak ruimte. Open de remquickrelease of knijp de remarmen iets uit elkaar. Bij een V-brake kun je de kabel uit de geleider halen.
- Verwijder het oude blokje. Draai de bevestigingsbout los en leg de ringen in de volgorde waarin ze zaten.
- Monteer het nieuwe blokje losjes. Zet het rubber volledig op de rembaan van de velg, maar zorg dat het niet tegen de band aankomt.
- Lijn het blokje uit. Het moet vlak op de velg staan. De voorkant mag ongeveer 1 millimeter eerder contact maken dan de achterkant. Dat heet toe-in en vermindert vaak piepen.
- Houd het blokje vast en draai de bout vast. Controleer daarna opnieuw of het niet verschoven is.
- Stel de kabel en remarmen af. Het wiel moet vrij draaien en beide blokjes moeten ongeveer tegelijk contact maken.
De rembaan moet schoon en droog zijn. Een velg met zwarte aanslag kun je reinigen met een doek en een mild sopje. Gebruik geen agressief schuurmiddel op een gelakte of anodiseerde velg. Bij een e-bike met hydraulische velgremmen kan de montage anders zijn dan bij een gewone V-brake. In dat geval volg ik de instructies van de remfabrikant of laat ik het werk uitvoeren.
Controleer de afstand tot de velg
Na montage houd ik de remgreep stevig ingeknepen en draai ik de bevestigingsbouten definitief vast. Laat vervolgens het wiel ronddraaien. De blokjes mogen de velg niet raken wanneer je de rem loslaat. Staat het wiel niet recht of beweegt de velg zijwaarts, dan moet eerst dat probleem worden opgelost.
Een te grote afstand maakt de remgreep sponzig en vermindert de controle. Een te kleine afstand veroorzaakt aanlopen. Bij een V-brake kun je de kleine stelschroeven op de remarmen gebruiken om het wiel te centreren. Draai steeds kleine stappen en controleer na elke aanpassing opnieuw.
Schijfremblokjes vervangen zonder de rotor te vervuilen
Bij schijfremmen is vooral schoon werken belangrijk. Eén vette vingerafdruk kan al zorgen voor piepen en minder remkracht. Raak de wrijvingsvlakken daarom niet aan en leg nieuwe blokjes nooit op een vuile werkbank.
- Haal het wiel uit de fiets en zoek het borgpennetje, de borgschroef of de clip van de remklauw.
- Verwijder de borging en trek de oude blokjes met het veertje uit de klauw.
- Controleer de zuigers. Duw ze met een schone kunststof bandenlichter rustig terug als er onvoldoende ruimte is voor de nieuwe, dikkere blokjes.
- Plaats de nieuwe blokjes en het veertje in dezelfde richting als de oude set.
- Monteer de borging opnieuw en plaats het wiel terug zonder de rotor te verbuigen.
- Knijp de remhendel enkele keren rustig in totdat het aangrijppunt normaal aanvoelt.
Knijp nooit in een hydraulische remhendel wanneer de blokjes en het wiel verwijderd zijn. De zuigers kunnen dan te ver naar buiten komen. Gebruik voor de rotor een doek met isopropylalcohol, geen kettingspray, universele olie of gewone siliconenspray. Is de voering eenmaal doordrenkt met olie, dan is schoonmaken meestal geen betrouwbare oplossing en vervang ik de blokjes.
Lees ook: Binnenband vervangen fiets - Zelf doen in 10 stappen
Organische of metalen blokjes
Organische blokjes zijn doorgaans stiller en grijpen prettig aan bij normaal stadsgebruik. Metalen blokjes houden zich beter bij hoge temperaturen, lange afdalingen en natte of modderige omstandigheden, maar kunnen meer geluid maken en de rotor sneller laten slijten. Kies altijd een type dat voor jouw remklauw is goedgekeurd.
Nieuwe schijfremblokken moet je inremmen. Ik doe dat met ongeveer 10 tot 20 geleidelijke remacties op een rustige, vlakke weg. Bouw de snelheid rustig op, rem stevig maar zonder het wiel te blokkeren en laat de rem tussendoor kort afkoelen. De remkracht neemt daarna merkbaar toe. Sla deze stap niet over als de fiets direct betrouwbaar moet remmen.
Wanneer vervangen nodig is en wat het ongeveer kost
Er bestaat geen vast aantal kilometers waarbij remblokjes altijd op zijn. Een zware e-bike, veel regen, heuvels, bagage en veel stop-startverkeer versnellen de slijtage. Controleer daarom iedere paar honderd kilometer bij intensief gebruik en in elk geval vóór een lange fietstocht.
Bij velgremmen zijn verdwenen slijtagegroeven een duidelijk signaal. Bij schijfremmen moet je naar de voering kijken en niet alleen naar de metalen draagplaat. Is de voering nog maar ongeveer 1 millimeter of minder, dan vervang ik de set. Een fabrikant kan voor een specifiek remsysteem een andere ondergrens voorschrijven.
| Situatie | Indicatieve kosten | Wanneer logisch? |
|---|---|---|
| Zelf vervangen bij een eenvoudige velgrem | Ongeveer €5 tot €20 voor een set | Geschikt als de remarmen en kabels nog goed functioneren |
| Zelf vervangen bij een schijfrem | Ongeveer €10 tot €30 voor een set | Interessant als je het juiste type blokje zeker weet |
| Fietsenmaker, één rem met afstelling | Vaak ongeveer €25 tot €60, afhankelijk van onderdelen en werk | Verstandig bij hydraulische systemen, vastzittende bouten of extra slijtage |
Deze bedragen zijn richtprijzen en verschillen per merk, regio en type fiets. Als de remschijf diep ingesleten, blauw verkleurd of krom is, kan alleen het vervangen van de blokjes onvoldoende zijn. Bij een velgrem moet je bovendien opletten voor een diepe slijtagegroef in de velg. Dat is geen klein detail, want een beschadigde velg kan uiteindelijk een veiligheidsprobleem worden.
De fouten die ik bij deze klus het vaakst zie
De meest gemaakte fout is een blokje kopen op basis van alleen het uiterlijk. Vooral schijfremblokjes lijken soms op elkaar terwijl de uitsparing, lengte en bevestiging verschillen. Noteer daarom het typenummer van de remklauw of neem het oude blokje mee naar de fietsenwinkel.
- Maar één kant vervangen. Vervang remblokjes altijd per rem, dus beide blokjes op dezelfde remklauw of hetzelfde wiel.
- De rotor of velg aanraken met vette handen. Ontvet het oppervlak voordat je gaat testen.
- De remblokjes scheef monteren. Bij een velgrem raakt het rubber dan mogelijk de band of slijt het schuin af.
- De rotor met schuurpapier behandelen zonder reden. Eerst reinigen en de oorzaak van geluid of vervuiling zoeken.
- De kabel te strak zetten. De rem moet krachtig aangrijpen, maar het wiel moet daarna vrij kunnen draaien.
- Geen proefrit maken. Test eerst met lage snelheid op een rustige plek en controleer beide remmen afzonderlijk.
Een korte proefremming zegt meer dan alleen voelen of de remhendel beweegt. Ik controleer of de fiets rechtuit blijft gaan, of de rem niet schokt en of het wiel na loslaten vrij draait. Bij een sponsachtige hydraulische remhendel, lekkage, een vastzittende zuiger of een rotor die blijft aanlopen, stop ik met afstellen en laat ik het systeem nakijken.
Een remtest op eigen terrein voorkomt verrassingen onderweg
Na het vervangen van de blokjes rem je de eerste meters rustig. Test de voor- en achterrem afzonderlijk, luister naar ongewone geluiden en kijk of de remblokken netjes op de velg of rotor aangrijpen. Pas wanneer de remkracht voorspelbaar en gelijkmatig is, is de fiets klaar voor druk verkeer, een afdaling of een langere tocht.
Maak er daarna een vaste gewoonte van om de remmen samen met de bandenspanning en ketting te controleren. Die paar minuten onderhoud voorkomen meestal niet alleen een noodstop met weinig remkracht, maar besparen ook onnodige schade aan velg, rotor en remklauw.
